Khi mắt bị tổn thương hoặc xuất hiện các bệnh lý, các tế bào trung tính – một thành phần quan trọng của hệ miễn dịch trong máu – thường là những người hùng đầu tiên xuất hiện để bảo vệ mắt. Tuy nhiên, một nghiên cứu gần đây của các nhà khoa học tại Viện Mắt Flaum và Viện Neuroscience Del Monte thuộc Đại học Rochester đã phát hiện ra rằng võng mạc có phản ứng khác biệt so với nhiều loại mô khác trong cơ thể.
Theo nghiên cứu này, khi các tế bào cảm quang trong võng mạc bị tổn thương, các tế bào miễn dịch chuyên biệt của não – microglia – sẽ là những tế bào phản ứng đầu tiên. Điều đáng chú ý là trong quá trình này, các tế bào trung tính không được huy động để hỗ trợ quá trình sửa chữa tổn thương, dù chúng di chuyển qua các mạch máu gần đó. Phát hiện này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với hàng triệu người Mỹ đang phải đối mặt với nguy cơ mất thị lực do tổn thương tế bào cảm quang.
Để hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa hai quần thể tế bào miễn dịch này, các nhà nghiên cứu đã sử dụng công nghệ chụp ảnh quang học thích nghi – một loại camera tiên tiến được phát triển bởi Đại học Rochester. Công nghệ này cho phép quan sát các tế bào thần kinh và miễn dịch đơn lẻ bên trong mắt sống. Qua nghiên cứu trên võng mạc của chuột với tổn thương tế bào cảm quang, các nhà nghiên cứu đã quan sát thấy rằng mặc dù cả tế bào trung tính và microglia đều hiện diện trong võng mạc, nhưng chỉ có các tế bào microglia phản ứng với chấn thương tế bào cảm quang.
Điều đáng chú ý hơn nữa là các tế bào microglia này không gọi các tế bào trung tính đến hỗ trợ quá trình sửa chữa tổn thương tế bào cảm quang. Các nhà nghiên cứu tin rằng có một loại “che chắn” xảy ra trong chấn thương võng mạc, nhằm bảo vệ võng mạc khỏi sự xâm nhập của các tế bào miễn dịch có thể gây hại nhiều hơn là có lợi. Kết quả nghiên cứu này không chỉ giúp mở ra những hướng nghiên cứu mới mà còn đặt nền tảng cho việc xây dựng các liệu pháp mới trong tương lai, đặc biệt là những liệu pháp liên quan đến tổn thương và mất thị lực do tế bào cảm quang.
Sự liên kết giữa hai quần thể tế bào miễn dịch này là kiến thức cần thiết khi chúng ta xây dựng các liệu pháp mới mà phải hiểu được sự tinh tế của các tương tác tế bào miễn dịch. Nhờ có công nghệ chụp ảnh quang học thích nghi tiên tiến, các nhà khoa học có thể nhìn sâu vào các hoạt động phức tạp của các tế bào trong mắt sống, từ đó có thể tìm ra nguyên nhân và giải pháp cho nhiều vấn đề về thị giác.